Ví dụ 1: Bài Cây đàn Sinh viên- Quốc An.

Khi người ta vừa hát "Đời sinh viên có cây đàn guitar..." thì bạn phải tìm ngay nốt của từ Đờinằm ở đâu. Giả sử bạn dò ra là nốt La(A). Đây là một bài vui tươi nên theo lẽ thông thường "vui là chủ- buồn là thứ", ban đầu chúng ta sẽ nghĩ đến chủ âm của bài này là trưởng. Theo nguyên tắc 1-3-5 của hợp âm 3, đồng thời theo phân tích của bài trước, nốt La sẽ là nốt 5. Từ đó ta đoán chủ âm sẽ là Fa (F-G-A). Tuy nhiên bạn cũng cần lưu ý là thông thường khi một gam có 3 nốt chính (như gam La thứ - Am là: La, Đô, Mí hay Fa trưởng là: Fa,Sol,La) thì những phách mạnh của những nốt đầu bài hát hay cuối bài hát thường rơi vào đúng 3 nốt chính của gam đấy. Nôm na là thuận tai, nếu dùng Fa trưởng dạo vài nốt ban đầu mà không thuận tai (trường hợp này) thì bạn nên nghĩ đến việc chuyển chủ âm từ trưởng qua thứ.Vì vậy áp dụng bài trước bạn có thể coi như chủ âm của bài này là Am (Sai thì mò lại ). Áp dụng công thức 1-6-8 bạn sẽ có các hợp âm Am - Dm - E. Bạn cũng sẽ biết là Am sẽ chơi đầu và cuối bản nhạc. Đến đây bạn đã có thể áp hợp âm vào, thêm thắt theo kinh nghiệm hợp âmtrưởng chẳng hạn. Ví dụ:

Am G Am
Đời sinh viên có cây đàn guitar.
F G C
Đàn ngân lên chúng ta cùng hòa ca.
Dm Am F C F G A
Có anh bạn xa nhà, có cô bạn nhớ cha, cất vang cùng lời ca.
Am G Am 
Đời sinh viên quý cây đàn guitar.
F G C
Nhờ guitar mới quen nàng mời ca. 
..... 

Ví dụ 2: Em là hoa hồng nhỏ- Trịnh Công Sơn.

Khi người ta vừa hát "Em sẽ là mùa xuân của mẹ ..." thì bạn phải tìm ngay nốt của từ Emnằm ở đâu. Giả sử bạn dò ra là nốt Re (D). Bài này có âm hưởng tương đối vui vẻ nên có thể là chủ âm trưởng, vì vậy áp dụng bài trước bạn có thể coi như chủ âm của bài này là G(Sai thì mò lại ). Áp dụng công thức 1-6-8 bạn sẽ có các hợp âm G - C - D. Bạn cũng sẽ biết là C sẽ chơi đầu và cuối bản nhạc. Đến đây bạn đã có thể áp hợp âm vào, thêm thắt bằng cách chuyển D thành D7 chẳng hạn. Ví dụ:
G
Em sẽ là mùa xuân của mẹ
D7 G
Em sẽ là màu nắng của cha
C
Em đến trường học bao điều lạ
A7 D
Môi mỉm cười là những nụ hoa.
G
Trang sách hồng nằm mơ màng ngủ
D7 G
Em gối đầu lên những vần thơ

Em thấy mình là hoa hồng nhỏ
D7 G
Bay giữa trời làm mát ngày qua. 
.....

Tóm lại phần này cho bạn thấy khi đã quen, bạn có thể tuỳ biến dựa vào chủ âm. Chúng ta có thể sau khi chơi chủ âm một hồi thì chuyển qua ngược lại (trưởng thành thứ hay thứ thành trưởng) như ví dụ 1, hoặc chuyển hợp âm trưởng thành hợp âm 7 như ví dụ 2. Đặc biệt là bạn sẽ có kinh nghiệm phân tích trưởng hay thứ cho chủ âm, đừng quá máy móc theo nguyên tắc cứ bài nào vui vẻ sẽ là trưởng hay bài nào buồn sẽ là thứ.

Chúc bạn một ngày vui vẻ.
Share nếu hay!